Het nijlpaard is dan misschien een log beest, toch mag het zich in de warme aandacht van velen wentelen. In dit artikel heeft Het Nijlpaard Team informatie over nijlpaarden en niet te vergeten dwergnijlpaarden voor jou op een rijtje gezet. De bronnen waaruit wij hebben geput staan onderaan het artikel vermeld. Goede en leuke bronnen van de Dierenbibliotheek bijvoorbeeld, en ook van Lotte die een spreekbeurt hield, en van Marco die zelf in Afrika het een en ander heeft meegemaakt.

Het nijlpaard is een dier dat behoort tot de stam van de Choradata (choradieren) van de klasse Mammalia (zoogdieren). Het is een eenhoevige (cetartiodactyla) en de officiele soortnaam is Hippopotamus Amphibius. Een mannetjes nijlpaard heet een stier, de vrouw is een koe, en het jong een kalf.

Nijlpaarden leven in kuddes. Ze leven in en om het water, in rivieren, plassen en meren van grassteppen.  Op de website van themaparvision.net staat dat nijlpaarden kunnen zwemmen, net als hondjes. Andere bronnen melden dat het nijlpaard juist niet kan zwemmen: ze lopen op de bodem. Wel kunnen ze maximaal 8 minuten onder water blijven zonder adem te halen. De meeste teksten melden een onder-water-tijd van 5 minuten. Omdat neus en ogen heel hoog op z'n kop zitten kan hij helemaal kopje onder gaan en toch ademen en kijken. Overdag zijn nijlpaarden meestal in het water. In stromend water kunnen ze niet overleven, enkel in rustig water.

Je kunt ze tot 30 kilometer van het water aantreffen, maar 30 kilometer is wel erg ver voor deze dieren. Ze leggen wel rustig zo''n afstand af als ze 's nachts gaan grazen. Soms hijzen zij zich even op het land om te zonnebaden op een modderbank. Hun huid verandert dan van kleur. Dat is pegment, een soort ingebouwde zonnebrandcreme die de huid beschermt tegen de zon.

Afrika
Ze komen voor in Afrika ten zuiden van de Sahara tot aan Namibie en Zuid Afrika. Nijlpaarden hebben een belangrijke functie voor het Afrikaanse ecosysteem. Ze bemesten meren die zonder nijlpaarden zo goed als levenloos zouden zijn waardoor die meren weer een hele levensgemeenschap kunnen bevatten. Ze houden de meren dus vruchtbaar.

Bouw
Het nijlpaard is het grootste zoogdier dat leeft in zoetwater. Een nijlpaard weegt ca. 3000 kilo en wordt 1.5 meter hoog. Hij heeft en enorme kop met een bek van 50 cm. breed. Hij heeft tanden en kiezen en een hoektand weegt wel 4 kilo. Zijn hoektanden zijn bijzonder lang (1m). De poten van een nijlpaard zijn kort en dik. De voeten hebben vier tenen die met zwemvliezen aan elkaar vast zitten.

Voeding
's Nachts gaat het nijlpaard op zoek naar voedsel. Hij loopt dan wel 30 kilometer. Hij vult zijn buik met gras en fruit, en ook wel met waterplanten.

Voortplanting
Het nijlpaard kalfje wordt na ongeveer 8 maanden zwangerschap geboren. Tegen de tijd dat de geboorte nadert, zondert de moeder zich af van de groep, om onder water te bevallen. Direct na de geboorte zwemt het jong naar boven om lucht te happen. Hierna gaat ze drinken bij de moeder aan de tepels. De eerste dagen gebeurt het zogen onder water: veilig. Na een paar weken gaan ze samen weer terug naar de kudde.
Veel kalfjes worden gedood voor ze 1 jaar oud zijn. Krokodillen, leeuwen, hyena's en luipaarden vallen hen aan. Een nijlpaard kan wel 50 jaar oud worden.

Gevaar
In diverse teksten wordt gemeld dat nijlpaarden gevaarlijk zijn. Het is in Zuid-Afrika zelfs na de malariamug het dier dat de meeste menselijke slachtoffers eist. Als mensen tussen een nijlpaard op de oever, en het water in komen, voelt het nijlpaad zich afgesneden en valt aan. Nijlpaarden gooien ook wel bootjes op het water om, en kunnen mensen dan verwonden met hun slagtanden. In het werkstuk van Ellie lezen we dat er meer mensen door nijlpaarden worden gedood dan door enig ander dier. "Na zonsondergang als ze gaan eten kun je beter uit de buurt blijven", schrijft ze. Marco de Lange, die zelf in Afrika is geweest, schrijft op zijn website dat het nijlpaard zo gevaarlijk is, omdat een nijlpaard zijn territorium verdedigt. Elke indringer wordt door hem aangevallen. Hij kan lang onderwater, en kan dan mensen verrassen als hij opeens bovenkomt.

Egyptische mythologie
Nijlpaarden speelden een vrij grote rol in de Egyptische mythologie, zie bijvoorbeeld de Strijd tussen Horus en Seth.

Het dwergnijlpaard
De Wetenschappelijke naam is Hexaprotodon liberiensis. We vonden ook nog de Engelse naam: pygmy hippopotamus. Volgens de website van de dierenbibliotheek leeft het dwergnijlpaard in de bossen, in West Afrika: Liberia, Sierra-Leone en Zuid-Nigeria. Lotte meldt nog de Ivoorkust. Hier is veel dicht tropisch regenwoud met stroompjes en daar houdt hij van. Hij leeft alleen, niet in kuddes. Dwergnijlpaarden verblijven meer op het land dan hun grotere 'neven'. Dwergnijlpaarden zijn veel zeldzamer dan gewone nijlpaarden.

Het dwergnijlpaard heet niet voor niets zo: hij is kleiner dan een gewoon nijlpaard. Een dwergnijlpaard wordt ongeveer 80 cm. hoog en 1.50 tot soms 1.95 meter lang. Hij weegt tussen de 160 en 275 kilo en kan ongeveer 35 jaar oud worden (de dierenbibliotheek meldt hier 45 jaar). Het dwergnijlpaard kan goed zwemmen, maar hij zwemt niet zoveel als een gewoon nijlpaard. Dit komt omdat zijn ogen en neus iets lager op zijn kop zitten, meer aan de zijkant. Als hij zwemt moet hij verder omhoog uit het water komen om te zien en adem te halen. Bij gevaar zal hij dan ook eerder wegrennen dan in het water duiken.
Het dwergnijlpaard eet net als het gewone nijlpaard het liefst waterplanten, korte grassen, bladeren en vruchten. Overdag is hij in het dichte woud en rond drie uur 's middags krijgt hij honger. "Hij eet zich een tunnel door het dichte woud en kan wel dooreten tot middernacht" schrijft Lotte in haar spreekbeurt.

Voortplanting
Als een dwergnijlpaard 5 jaar oud is kan ze in verwachting raken. De zwangerschap duurt zes tot zeven maanden. Soms krijgt ze twee kalfjes, meestal maar eentje. De kalfjes worden op het land geboren en wegen bij geboorte ongeveer 6 kilo.

Voortbestaan
Er zijn veel minder dwergnijlpaarden dan gewone nijlpaarden. In het wild komen ze niet zoveel meer voor. Dit komt omdat het tropische woud wordt gekapt en veel moerasgebieden worden gebruikt voor landbouw. Dwergnijlpaarden leven nog wel in nationale parken, waar ze worden beschermd, en er worden veel dwergnijlpaarden in dierentuinen gehouden, zoals bijvoorbeeld Burgers Zoo bij Arnhem.

Bronnen voor dit artikel

Website van Marco de Lange:
http://www.afrikaweb.nl/nijlpaard-foto-safari-afrika.htm
Lotte's spreekbeurt:
http://spreekbeurt.freddoweb.nl/nijlpaard/nijlpaardfr.htm
Verder:
http://www.themeparkvision.net/NL/info/zoo/dieren/nijlpaard.asp
http://nl.wikipedia.org/wiki/Nijlpaard
http://users.skynet.be/zoekheteensop/nijlpaard.htm